Từ ngày 21-9, Việt Nam sẽ chính thức chuyển từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp theo phân loại của FTSE Russell. 

Cùng thời điểm, 27 cổ phiếu Việt Nam được bổ sung vào FTSE Global All Cap, gồm VCB, VIC, VHM ở nhóm vốn hóa lớn; BID, HPG, VPB ở nhóm vốn hóa vừa và 21 mã vốn hóa nhỏ như FPT, MSN, VNM, SSI, VRE, VIX, VCI, VND.

Việc có mặt trong FTSE Global All Cap mở ra một thay đổi đáng chú ý: cổ phiếu Việt Nam bắt đầu đi vào các bộ chỉ số được nhiều quỹ toàn cầu sử dụng để phân bổ vốn. Khi tiền vào hoặc rút khỏi những quỹ này, phần danh mục dành cho Việt Nam cũng có thể được điều chỉnh theo.

FTSE Russell chia quá trình đưa Việt Nam vào hệ thống chỉ số toàn cầu thành bốn đợt, bắt đầu với 10% tỉ trọng có thể đầu tư trong tháng 9-2026, sau đó thêm 20% vào tháng 3-2027, 35% vào tháng 6-2027 và 35% còn lại vào tháng 9-2027. 

MBS Research ước tính riêng đợt đầu có thể tạo ra khoảng 180 triệu USD mua ròng từ các quỹ ETF, còn tổng dòng vốn thụ động liên quan đến 27 cổ phiếu có thể đạt khoảng 1,8 tỉ USD trong một năm tới.

Những quỹ hàng trăm tỉ USD bắt đầu tính đến cổ phiếu Việt Nam

Trong số những quỹ sử dụng các chỉ số FTSE làm chuẩn có nhiều sản phẩm quy mô rất lớn. Đơn cử Vanguard FTSE Emerging Markets ETF (VWO), quản lý khoảng 127,3 tỉ USD tài sản ròng và theo dõi một chỉ số bao phủ cổ phiếu vốn hóa lớn, vừa và nhỏ tại các thị trường mới nổi.

Vanguard Total International Stock ETF (VXUS) có quy mô khoảng 164,9 tỉ USD và đầu tư vào hàng nghìn doanh nghiệp ngoài Mỹ. 

Quỹ này bám theo FTSE Global All Cap ex US, nên việc Việt Nam gia nhập hệ thống Global All Cap đưa cổ phiếu trong nước vào phạm vi đầu tư mà quỹ theo dõi.

Vanguard Total World Stock ETF (VT), với khoảng 81,9 tỉ USD tài sản ròng, lại theo FTSE Global All Cap Index. Bộ chỉ số này bao phủ hơn 98% vốn hóa có thể đầu tư của thị trường cổ phiếu toàn cầu, từ doanh nghiệp lớn đến doanh nghiệp nhỏ.

Ở phạm vi hẹp hơn, Vanguard FTSE All-World ex-US ETF (VEU) có khoảng 70,4 tỉ USD tài sản và tập trung vào nhóm doanh nghiệp vốn hóa lớn, vừa ngoài Mỹ. Schwab Emerging Markets Equity ETF (SCHE), với khoảng 13,1 tỉ USD tài sản, theo dõi FTSE Emerging Index và nắm hơn 2.200 cổ phiếu tại các thị trường mới nổi.

Điểm chung của các quỹ này là nhà đầu tư không phải lựa chọn riêng Việt Nam để có mức tiếp xúc với cổ phiếu Việt Nam. Khi thị trường trong nước trở thành một phần của các chỉ số toàn cầu, Việt Nam cũng được đưa vào quá trình phân bổ vốn chung của những danh mục quốc tế này.

458 tỉ USD tài sản, phần dành cho Việt Nam vẫn còn nhỏ

Tổng tài sản ròng của VWO, VXUS, VT, VEU và SCHE vào khoảng 458 tỉ USD. Quy mô này cho thấy lượng tài sản đang vận hành theo những chỉ số FTSE có liên quan, còn phần thực tế dành cho Việt Nam chỉ chiếm một tỉ lệ nhỏ.

Trong đợt đầu, FTSE Russell dự kiến Việt Nam chiếm khoảng 0,049% FTSE Emerging All Cap và 0,031% FTSE Emerging. Mức phân bổ vào từng cổ phiếu còn phụ thuộc vào tỉ trọng của mã trong chỉ số, quy mô quỹ và dòng tiền ra vào tại từng thời điểm.

Cách các quỹ bám theo chỉ số cũng có sự khác biệt. Một số quỹ có thể mua gần đầy đủ danh mục, trong khi những quỹ khác chỉ lựa chọn một số cổ phiếu đại diện để đạt mức biến động gần với chỉ số tham chiếu.

Điểm mới nằm ở cơ chế dòng vốn sau nâng hạng. Từ chỗ chủ yếu xuất hiện trong các sản phẩm chuyên đầu tư Việt Nam hoặc thị trường cận biên, cổ phiếu Việt Nam bắt đầu trở thành một phần của những danh mục toàn cầu mà dòng tiền có thể tăng, giảm theo hoạt động đầu tư ở quy mô quốc tế.

Quỹ ngoại tỉ USD của Dragon Capital mất bao nhiêu điểm % hiệu suất vì PNJ?

PNJ tăng gần 38% từ cuối tháng 7. Song cú giảm 50,8% của cổ phiếu trước đó đã lấy đi khoảng 1 điểm phần trăm (%) lợi suất tháng của quỹ VEIL.